فیلم و سریال

ترتیب تماشای فیلم‌های مارول، از شبی که تونی استارک به کمک احتیاج داشت

بار اول با Iron Man شروع کنید. قصه چهار فیلم Avengers، فرق ترتیب داستانی و اکران و مسیر 13 فیلمی تا Endgame را بخوانید.

اعضای گروه در نبرد نیویورک در The Avengers
Marvel Studios / Disney

قبل از اینکه تونی استارک برای همه تعیین کند دنیا چطور باید نجات پیدا کند، شب‌هایی هست که برای بیرون آمدن از یک غار به یینسن احتیاج دارد. یینسن می‌تواند از کنار تخت او بلند شود و دیگر برنگردد. می‌ماند. هر بار که به ابتدای Iron Man برمی‌گردم، همین ماندن برایم مهم‌تر از لحظه روشن شدن زره است. یکی از چیزهایی که بعدتر در فیلم‌های اونجرز بارها امتحان می‌شود، از همین رابطه کوتاه آمده. تونی وقتی کاری از دستش برنمی‌آید، با کمک یک نفر دیگر دوباره می‌تواند کاری بکند.

اگر اولین بار فیلم‌های مارول را می‌بینید، از Iron Man محصول 2008 شروع کنید و ترتیب اکران را جلو بروید. بگذارید تونی، استیو و ثور فرصت داشته باشند هر کدام جداگانه برایتان آدمی آشنا شوند. ترتیب داستانی را برای وقتی نگه دارید که دلتان می‌خواهد ماجرا را از زندگی استیو یا از تاریخ رابطه‌های بین شخصیت‌ها دنبال کنید. هر دو ترتیب کامل را پایین صفحه می‌شود باز کرد. وسط قصه فقط سراغ فیلم‌هایی می‌رویم که دانستن جای آن‌ها واقعاً تماشا را عوض می‌کند.

چرا اولین بار بهتر است مارول را به ترتیب اکران ببینیم؟

خوبی رفتن به سراغ Thor پیش از اولین اونجرز این است که ثور را زمانی می‌بینید که هنوز فکر می‌کند بقیه باید حرفش را گوش کنند. استیو در Captain America: The First Avenger چیز دیگری یاد می‌گیرد. وقتی آن دو بالاخره با تونی روبه‌رو می‌شوند، هر کدام از جایی آمده‌اند که در آن دقیقاً همان خصوصیتی به کارشان آمده که حالا تحملشان را برای بقیه سخت کرده است. خیلی از شوخی‌ها و دعواهای اولین Avengers از اینجا جان می‌گیرند. فیلم‌های دوره 2008 تا 2012 وقت می‌خرند تا پیش از ساختن گروه، آدم‌هایش را بشناسیم.

The Avengers محصول 2012 را برای لحظه‌ای دوست دارم که دیگر معلوم نیست در خیابان‌های نیویورک چه کسی فرصت می‌کند حواسش به طرف دیگر باشد. کاپیتان آمریکا می‌تواند از بقیه بخواهد هرکدام کجا بایستند، به شرطی که بقیه بالاخره قبول کنند یکی باید از دورتر به کل صحنه نگاه کند. وقتی دوربین چند ثانیه دور گروه می‌چرخد، هر چهره‌ای را می‌بینیم و می‌توانیم به خاطر بیاوریم چرا رسیدن آن آدم به این نقطه ساده نبود.

نیویورک برای تونی با پایان تیتراژ تمام نمی‌شود. در Iron Man 3 به زحمت می‌خوابد و نمی‌تواند راحت فراموش کند از چه چیزی جان سالم به در برده. هم‌زمان، مسیری که استیو را به The Winter Soldier می‌برد، رابطه‌اش را با کسانی عوض می‌کند که برایشان کار می‌کند. میان این دو مسیر، اولین Guardians of the Galaxy گروه تازه‌ای را معرفی می‌کند که حتی در آرام‌ترین لحظه‌هایش هم بعید است همه اعضایش با هم موافق باشند. این فاصله از زمین خوب است. وقتی دوباره نوبت اونجرز می‌شود، می‌دانیم یک تیم می‌تواند شکل دیگری هم داشته باشد.

Avengers: Age of Ultron محصول 2015 از تلاشی برای جلوگیری از فاجعه بعدی شروع می‌شود. تونی و بروس می‌خواهند وضعی بسازند که دنیا برای هر خطر تازه محتاج جمع شدن چند آدم نباشد. فیلم وقتی برای ادامه مسیر مهم می‌شود که ببینیم بهای تصمیمشان فقط به خودشان نمی‌رسد. سوکوویا از حافظه مردم پاک نمی‌شود. اگر بلافاصله بعد از آن یک شب سبک‌تر می‌خواهید، Ant-Man قصه را به اندازه رابطه پدری با دخترش کوچک می‌کند. ضمن اینکه بعدتر یک سؤال مهم را همراه خودش به فیلم‌های بعد می‌برد.

در Civil War بهتر است با عجله طرف یکی را نگیرید. بعد از سوکوویا نگرانی تونی را می‌فهمید، و بعد از The Winter Soldier هم می‌دانید چرا استیو دلش نمی‌خواهد اختیار تصمیمش را به‌راحتی به دیگران بسپارد. از همین دوره، نگاه کردن به زندگی پیتر در Homecoming و به مردم واکاندا در Black Panther کمک می‌کند دنیا را از بحث این دو نفر بزرگ‌تر ببینید. Ragnarok هم برای ثور همین کار را می‌کند. تا وقتی قرار است سرنوشت آسگارد فقط در حد یک نام برایمان مهم باشد، بخشی از مسیری که او آمده را از دست داده‌ایم.

دیدن پوسترهای آثار این بخش

Avengers: Infinity War محصول 2018 آدم‌هایی را که هر کدام لحن خودشان را دارند، وارد قصه مشترکی می‌کند. به دیدن ثور کنار راکت و گروت دقت کنید. حتی وقتی هدف همه مقابله با خطر است، هرکس حرفش را به یک شکل می‌زند و حواسش به چیز دیگری پرت می‌شود. اگر برای آن‌ها وقت گذاشته باشید، این صحنه فقط فرصتی برای جمع کردن چهره‌ها در یک قاب نیست. تازه می‌بینید یک ماجرای واحد برای آدم‌هایی که از جاهای مختلف می‌آیند چقدر متفاوت شروع می‌شود.

Avengers: Endgame محصول 2019 از جایی وقت می‌گیرد که شاید در یک فیلم شلوغ ابرقهرمانی انتظار نداشته باشیم. آدم‌ها باید کمی با نتیجه کارشان زندگی کنند. برای تماشای نخست، بین این دو اونجرز اول Ant-Man and the Wasp و بعد Captain Marvel را بگذارید. صحنه میان تیتراژ فیلم اسکات را ببینید. سپس با کارول دانورز آشنا شوید تا وقتی دوباره به جمع برمی‌گردید، حضور یک چهره تازه برایتان فقط معرفی سریع نفر بعدی نباشد.

بعد از Endgame می‌توانید از شخصیت موردعلاقه‌تان راه بیفتید. اگر پیتر را در Homecoming شناخته‌اید، Far From Home ادامه خوبی برای همان رابطه‌هاست. No Way Home را بعدش ببینید و Brand New Day را پس از آن بگذارید. برای فهمیدن تصمیم واندا در Multiverse of Madness، چند قسمت وقت گذاشتن برای WandaVision از حفظ کردن اسم جهان‌ها سود بیشتری دارد.

دیدن پوسترهای آثار این بخش

The Falcon and the Winter Soldier هم به سم فرصت می‌دهد با معنای سپر کنار بیاید و دیدن Brave New World را برای کسی که قصه او را دنبال می‌کند روشن‌تر می‌کند. اگر می‌خواهید ببینید کامالا با دیدن کارول چه حالی دارد، Captain Marvel و Ms. Marvel را به‌ترتیب قبل از The Marvels ببینید.

دیدن پوسترهای آثار این بخش

چهار شگفت‌انگیز کمی از این راه فاصله می‌گیرد. خانه، لباس‌ها و خیابان‌ها طوری‌اند که انگار دهه 1960 مسیری جدا برای رسیدن به آینده پیدا کرده است. First Steps در فاز 6، در جهان دیگری می‌گذرد و می‌شود در جای اکرانش نگاهش کرد. تا 19 نوامبر 2026، Brand New Day اکران شده و Doomsday و Secret Wars در برنامه اکران آینده‌اند. برای همین دو فیلم آخر در فهرست فیلم‌های در دسترس تا این تاریخ جا ندارند.

اگر سراغ ترتیب داستانی برویم، چه چیزی عوض می‌شود؟

استیو راجرز هنوز سپر ندارد. در کوچه کتک می‌خورد و باز بلند می‌شود. اگر با The First Avenger شروع کنید، اولین تصویری که از او در یادتان می‌ماند جوانی است که اصرار دارد کاری بکند، حتی وقتی بیشتر آدم‌های اطرافش مطمئن‌اند از پسش برنمی‌آید. این شروع نگاهتان را به شبی در Civil War عوض می‌کند که استیو حاضر نمی‌شود کوتاه بیاید. می‌توانید رد همان آدم را در رفتارش پیدا کنید، بدون اینکه لازم باشد با تمام تصمیم‌هایش موافق باشید.

در ترتیب داستانی، Captain Marvel بعد از استیو و پیش از تونی می‌آید. در دهه 1990 نیک فیوری را می‌بینیم، خیلی پیش از اینکه از نزدیک واکنش تونی به یک پیشنهاد بزرگ را بسنجد. فیلم‌های اول تونی، The Incredible Hulk و Thor از نظر زمان قصه به هم نزدیک‌اند. راحت‌تر است روی آشنایی با این آدم‌ها تمرکز کنیم تا روی روز و ساعت. اگر دارید برای نخستین بار فیلم‌ها را از زمان جنگ دنبال می‌کنید، صحنه میان تیتراژ Captain Marvel را برای بعد از Infinity War، پیش از Endgame نگه دارید.

دو جابه‌جایی دیگر ارزش توجه دارند. اول اینکه می‌توان دو قسمت اول Guardians of the Galaxy را پیش از Age of Ultron پشت سر هم دید. وقتی قسمت دوم را نزدیک قسمت اول ببینید، بهتر یادتان می‌ماند کدام حرف‌ها میان پیتر و دیگران نیمه‌تمام مانده بود. دوم، Black Widow درست بعد از Civil War جا می‌گیرد. ناتاشا از گروه دور شده و فکر و وقت بیشتری برای آدم‌هایی دارد که سال‌ها از آن‌ها فاصله گرفته. صحنه بعد از تیتراژ را بگذارید برای وقتی Endgame تمام شد. ماجرای اصلی Ant-Man and the Wasp هم زودتر از پایان Infinity War می‌گذرد. صحنه میان تیتراژش را بعد از Infinity War و پیش از Endgame ببینید.

صحبت از «زمان اصلی» کمک می‌کند در بخش بعدی راه گم نکنیم. Eternals از دوران‌های دور حرف می‌زند، اما بخش اصلی زندگی‌ای که فیلم دنبالش می‌کند در دوره بعد از Endgame جریان دارد. تاریخ چند دقیقه اول به‌تنهایی جای چنین فیلمی را تعیین نمی‌کند. برای Deadpool & Wolverine هم تاریخ اکران را نگه دارید. Logan برای وقتی ارزش دارد که می‌خواهید دیدار دوباره با ولورین سنگین‌تر باشد. دو فیلم قبلی Deadpool و نسخه‌های قدیمی X-Men، Blade و مرد عنکبوتی‌های توبی مگوایر و اندرو گارفیلد را هر وقت دلتان خواست به قصه خودشان سر بزنید.

اگر وقتتان محدود است، در مسیر 13 فیلمی که پایین صفحه آمده، از اولین دورهمی نیویورک به تردید استیو در The Winter Soldier می‌رسید و بعد همراه کسانی می‌شوید که در قسمت اول نگهبانان کهکشان هنوز به زحمت حاضرند کنار هم بمانند. بخش‌هایی از زندگی ثور، پیتر و مردم واکاندا در این مسیر کوتاه می‌شود. اگر وسط Civil War نگاه تی‌چالا برایتان جالب شد، به Black Panther یک شب جدا بدهید. هیچ فهرستی بهتر از خودتان نمی‌فهمد کدام آدم ارزش کمی بیشتر ماندن دارد.

این حس را در دو مجموعه دیگر هم می‌شود امتحان کرد. در راهنمای ترتیب تماشای جنگ ستارگان، انتخاب میان لوک و آناکین تعیین می‌کند اول چه رازی را می‌فهمید. در ترتیب تماشای هری پاتر و جانوران شگفت‌انگیز، می‌توانید با هری برای اولین بار مدرسه را ببینید یا سال‌ها پیش از او در کنار نیوت وارد همان جهان شوید.

اگر امشب فقط برای یک فیلم جا دارید، در اولین Iron Man حواستان به یینسن باشد. خیلی بعدتر، وقتی بقیه در برابر یک تصمیم سخت به تونی نگاه می‌کنند، شاید از خودتان بپرسید کدام‌یک از این آدم‌ها حاضر است همان کاری را برای او بکند که یک غریبه سال‌ها پیش در آن غار کرد. به خاطر آوردن این سؤال از یاد گرفتن ترتیب 38 عنوان برای من عزیزتر است. فهرست‌ها را برای پیدا کردن فیلم بعدی نگه دارید و فرصت شناختن آدم‌های داخلشان را از خودتان نگیرید.

فهرست کامل فیلم‌های مارول
ترتیب اکران به تفکیک فاز

فاز 1

  1. Iron Man
  2. The Incredible Hulk
  3. Iron Man 2
  4. Thor
  5. Captain America: The First Avenger
  6. The Avengers

فاز 2

  1. Iron Man 3
  2. Thor: The Dark World
  3. Captain America: The Winter Soldier
  4. Guardians of the Galaxy
  5. Avengers: Age of Ultron
  6. Ant-Man

فاز 3

  1. Captain America: Civil War
  2. Doctor Strange
  3. Guardians of the Galaxy Vol. 2
  4. Spider-Man: Homecoming
  5. Thor: Ragnarok
  6. Black Panther
  7. Avengers: Infinity War
  8. Ant-Man and the Wasp
  9. Captain Marvel
  10. Avengers: Endgame
  11. Spider-Man: Far From Home

فاز 4

  1. Black Widow
  2. Shang-Chi and the Legend of the Ten Rings
  3. Eternals
  4. Spider-Man: No Way Home
  5. Doctor Strange in the Multiverse of Madness
  6. Thor: Love and Thunder
  7. Black Panther: Wakanda Forever

فاز 5

  1. Ant-Man and the Wasp: Quantumania
  2. Guardians of the Galaxy Vol. 3
  3. The Marvels
  4. Deadpool & Wolverine
  5. Captain America: Brave New World
  6. Thunderbolts*

فاز 6

  1. The Fantastic Four: First Steps
  2. Spider-Man: Brand New Day
ترتیب داستانی فیلم‌ها

جای دو عنوان چندجهانی در این فهرست پیشنهادی است. Brand New Day را بعد از No Way Home ببینید. برای جای صحنه‌های تیتراژ راهنمای داخل متن را در نظر بگیرید.

  1. Captain America: The First Avenger
  2. Captain Marvel
  3. Iron Man
  4. Iron Man 2
  5. The Incredible Hulk
  6. Thor
  7. The Avengers
  8. Thor: The Dark World
  9. Iron Man 3
  10. Captain America: The Winter Soldier
  11. Guardians of the Galaxy
  12. Guardians of the Galaxy Vol. 2
  13. Avengers: Age of Ultron
  14. Ant-Man
  15. Captain America: Civil War
  16. Black Widow
  17. Black Panther
  18. Spider-Man: Homecoming
  19. Doctor Strange
  20. Thor: Ragnarok
  21. Ant-Man and the Wasp
  22. Avengers: Infinity War
  23. Avengers: Endgame
  24. Shang-Chi and the Legend of the Ten Rings
  25. Spider-Man: Far From Home
  26. Eternals
  27. Spider-Man: No Way Home
  28. Doctor Strange in the Multiverse of Madness
  29. Black Panther: Wakanda Forever
  30. Thor: Love and Thunder
  31. Ant-Man and the Wasp: Quantumania
  32. Guardians of the Galaxy Vol. 3
  33. The Marvels
  34. Deadpool & Wolverine
  35. Captain America: Brave New World
  36. Thunderbolts*
  37. The Fantastic Four: First Steps
  38. Spider-Man: Brand New Day
مسیر 13 فیلمی تا Endgame
  1. Iron Man
  2. Captain America: The First Avenger
  3. The Avengers
  4. Captain America: The Winter Soldier
  5. Guardians of the Galaxy
  6. Avengers: Age of Ultron
  7. Ant-Man
  8. Captain America: Civil War
  9. Thor: Ragnarok
  10. Avengers: Infinity War
  11. Ant-Man and the Wasp
  12. Captain Marvel
  13. Avengers: Endgame

بعد از این چه بخوانیم؟